Geschiedenis - Gemeente Boarnsterhim

Boarnsterhim dankt zijn naam aan de rivier de Boarn, wat waarschijnlijk 'grens' betekent. Het laatste deel van de naam Boarnsterhim verwijst naar het oude 'hem of him'. Een hem was in de middeleeuwen in de Friese gebieden een binnenpolder, die natuurlijk afwaterde, maar toch omringd was door dijken om bij een dijkdoorbraak binnendringend zeewater of bij storm opgewaaid boezemwater te keren.

Iedere woonkern van de 18 dorpen heeft een eigen geschiedenis en identiteit. De plaatsnaamborden zijn in de hele gemeente eentalig Fries.
Akkrum werd in 1900 bekend door het bejaardenhuis Coopersburg, gesticht door Akkrummer Folkert Kuiper met de miljoenen die hij in Chigago met de vleeshandel had verdiend.
Door de centrale ligging aan open vaarwater en de bereikbaarheid per weg en spoor, is Akkrum uitgegroeid tot een geliefd recreatiedorp.
Tegenwoordig wordt Akkrum zowel als 'Mastklim-' als 'Reuzendorp' gepromoot.
 
Aldeboarn heeft de status van beschermd dorpsgezicht. In 1983 is begonnen met de dorpsrenovatie. Rond het jaar 1200 was Aldeboarn, gelegen aan weerszijden van de Boarne, een aanzienlijke handelsplaats. Met het verdwijnen van de middelzee verdwenen echter ook de handelsmogelijkheden voor Aldeboarn. In 1723 werd de toren van de tufstenen kerk uit de 13de eeuw door bliksem verwoest. Om de hoogste toren van Fryslân te krijgen, gingen de Boarnsters de tot dan toe hoogste toren, die van Tzum, met een touw meten. Het succes verdween evenwel, toen de Boarnsters een glaasje gingen drinken en de Tzummers een stuk van het touw afsneden. De Boarnsters danken hieraan nog de bijnaam 'Tuorkemjitters'. Aldeboarn is bekend door de jaarlijkse gondelvaart.

Eagum is één van de kleinste dorpjes van Fryslân, het telt 23 inwoners. Het dorp bestaat uit 6 boerderijen en een oude toren.

Friens is een dorpje met 85 inwoners gelegen tussen de waterlopen Zwin en Moezel, temidden van een weelderige bomengroei, 500 meter aan de zuidkant van de Sneekerhoek, naast de grote weg. Friens bestaat uit boerderijen, kerk, vee en weilanden.

Grou, de hoofdplaats van de gemeente Boarnsterhim, telt 5.618 inwoners. De oude dorpskern van Grou is beschermd dorpsgezicht. Het is een internationaal vermaard watersportcentrum en direct gelegen aan het Pikmeer. Uitgangspunt voor allerlei tochten te water onder andere naar Princenhof, Oude Venen/Alde Feanen, Terhorne en het Sneekermeer. Er zijn diverse mogelijkheden voor rondvaarten.

Grou/Grouw is de bakermat van de Friestalige literatuur. In dit dorp schreven de drie gebroeders Halbertsma (Joas Hiddes, Tsjalling Hiddes en Eeltjse Hiddes) het Friese volksboek 'Rimen en Teltsjes' waarvan de eerste volledige editie in 1871 verscheen.

Het dorp Grou is de enige plaats in Nederland waar Sinterklaas is vervangen door het Sint Pieterfeest. Ieder jaar komt op de zaterdag voor 21 februari Sint-Piter aan. Al voor de invoering van het christendom werd het gevierd als lentefeest. Over de ontstaansgeschiedenis doen vele verhalen de ronde. Op een van zijn reizen naar Nederland vergezelde Sint-Piter zijn beroemde broer Sint-Nicolaas. Ter hoogte van Jinsum, bij de afslag naar Grou, kregen zij echter ruzie en vertrok Sint-Nicolaas met de geschenken naar Leeuwarden. Sint-Piter ging terug naar Spanje, verzamelde daar presentjes en ging terug naar Grou waar hij op 21 februari aankwam. Het feest wordt nog ieder jaar volop gevierd, compleet met cadeautjes, pepernoten, chocoladeletters, Sint-Piterliedjes en het Sint-Pitersprookje.

Jinsum is een lintdorp aan de rivier de Boarn met ongeveer 1.345 inwoners. Het is op grote afstand herkenbaar door de grootste FM-zender in Nederland.

Nes is een dorp met een grote nieuwe woonwijk met een kleine oude kern, met als gemeenschappelijk kenmerk dat bijna alle inwoners 'aan het water' wonen. Het opvallendste bouwwerk van Nes is de hoge (60 meter) watertoren.

Raerd/ Rauwerd is een typisch terpdorp met de Nederlands Hervormde Kerk op het hoogste punt van de terp. In het dorp bevindt zich het oude gemeentehuis van de op 1 januari 1984 opgeheven gemeente Rauwerderhem.

Aan de noordkant van Raerd is het 'Raerder Bosk' te vinden. Dit bos is eigendom van 'it Fryske Gea'. Van de Jongemastate die vroeger in dit bos stond is alleen de stinspoort uit de 16de eeuw bewaard gebleven; daarin is ruimte voor duiventillen opgenomen. De State zelf is in 1912 afgebroken. In het bos is een roeken- en reigerkolonie gehuisvest en er zijn nog veel stinzenplanten te vinden.

Reduzum is de laatse jaren uitgebreid met een nieuwe woonwijk, bijna geheel aan open water gelegen. Ook door particulier initiatief is een jachthaven aangelegd met dertig ligplaatsen en is een verbinding gegraven van het Zwin naar de Zwette. Door de verbinding van deze historische wateren is het dorp zeer aantrekkelijk geworden voor de kleine pleziervaart

...in het kort

Inwoners
19.314 (Nr. 262 van 443 gemeenten)
Oppervlakte
168,6 km2 (Nr. 61 van 443 gemeenten)
Wateroppervlakte
14,7 km2 (Nr. 62 van 443 gemeenten)
Bevolkingsdichtheid
114,6 inw/km2 (Nr. 255 van 443 gemeenten)
E-mailadres
gemeente@boarnsterhim.nl
Webadres
http://www.boarnsterhim.nl

Opties