Weetjes - Nijmegen

Donderdagavond 13 april 2006 was de herstart van Nijmegen als lichtstad op het Keizer Karelplein: op drie waterschermen boven het drukbereden verkeersplein is in het donker de geest van de keizer te zien. De verbeelding van keizer Karel is een blijvend project van stichting De Verlichting. De verbeelding van Karel de Grote, ontworpen door lichtarchitect Jan Kruger van Nuondochter Dynamicon, is het eerste project. Andere plannen zijn volgens een woordvoerster van de stichting onder andere het virtueel terugbrengen van de stadspoorten en een lichtkunstwerk in het bekende Kronenburgerpark. Overdag zijn de waterschermen onzichtbaar, maar 's avonds is de projectie goed te zien. Op het zeer drukke verkeersplein staat al een standbeeld van de keizer op zijn paard. Nijmegen was halverwege de twintigste eeuw ook al landelijk bekend als Lichtstad, nog voor Eindhoven die titel kreeg. Niemand weet meer precies waarom Nijmegen toen zoveel werk maakte van illuminatie van het centrum en eind jaren vijftig was de uitgebreide feestverlichting zomaar verdwenen.

Nijmegen is ook bekend door het verhaal van Mariken van Nieumeghen. Mariken moet voor haar oom op de markt in Nijmegen boodschappen doen. Zij wil bij haar tante overnachten, maar die stuurt haar weg. Mariken verzucht: God of de duivel moge mij helpen, waarna de duivel, in de gedaante van een mens - Moenen - Mariken voorstelt met hem mee te gaan. Hij blijkt veel kwaad te stichten. Als Mariken bij een bezoek aan Nijmegen een wagenspel bijwoont krijgt ze berouw. Moenen neemt haar woedend mee de lucht in en laat haar op de plavuizen van het Marktplein vallen, waarna haar oom zich over haar ontfermt. Als straf krijgt zij van de Paus vijf ijzeren ringen om haar hals en armen, die pas zullen afvallen als haar zondig leven haar is vergeven. Na jaren van boetedoening vallen die af. Zowel Mariken als Moenen hebben een eigen beeld in Nijmegen. De ringen zijn te vinden om een paaltje dat de Vijfringengas afsluit.

IJsfabriek Davino was gevestigd in Nijmegen (het merk werd eind jaren 1990 opgekocht door Unilever en als merk opgeheven). De naam was niet afkomstig van een Italiaanse ijsbereider, maar het is de afkorting van 'De Aangenaamste Versnapering In Nijmegen en Omstreken'. Op zich een hele logische naam, aangezien in de jaren 1950, toen de fabriek ontstond, het ijs via (hand)karren werd verkocht, en de meeste fabrieken niet meer dan 20-30 km rondom de fabriek het ijs konden verkopen.


Beroemd

Mariken van Nieumeghen, Frank Boeyen (zanger van 'Kronenburg park'), geboorteplaats schrijver Frans Kellendonk (1951; bekendste boek 'De Nietsnut' uit 1979), Joris Ivens ('Dikwijls ver weg bleef Nijmegen, mijn jeugd, toch dicht bij mij'; een plein is naar hem vernoemd met daarop een gedenkteken), Felix-Jan Kuypers (acteur), Nadja Hüpscher (23 maart 1972, actrice)


Culinaire specialiteiten

Riftkoekjes (geraspte aardappelen vermengd met eieren, zout en bloem gebakken in olie), Nijmeegs brood (koekje gemaakt van roomboter, suiker, vanille en bloem en bestreken met eiwitglazuur; circa 1896 geïntroduceerd door Nicolaas Creyton; te koop bij Strik Patisserie aan de Ziekerstraat 118-124 en bij het VVV)


Film

Lux theater (het grootste filmhuis van Nederland), MARIKEN VAN NIEUMEGHEN van Jos Stelling, Andere Tijden (aflevering uit januari 2004 over het bombardement van Nijmegen)

Opties